Μηχανισμοί και δυναμική στην ιστορική δημογραφία

«Ολοκληρώνοντας την περιπλάνηση στα παλιά ληξιαρχικά βιβλία, θα πρέπει να υπομνήσω ότι εκείνα της Λευκάδας του 19ου αιώνα έχουν χρησιμοποιηθεί ως πηγές της Ιστορικής Δημογραφίας με τρόπους προσφυείς από την Ματούλα Τομαρά και τον Νίκο Σιδέρη (1986, σχετικώς κοντινή χρονολογία, αλλά συνάμα και προδρομική)».

Έτσι αρχίζει ο Σπύρος Ασδραχάς το άρθρο του «Συλλογικά και ατομικά άλγη στη Λευκάδα» που δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα «Καθημερινή» την Κυριακή 7 Μαρτίου 2010.
(από το οπισθόφυλλο του βιβλίου)

* * *

Αντικείμενο της μελέτης είναι η εξέλιξη του πληθυσμού στη Λευκάδα τον 19ο αιώνα. Από τη διερεύνηση αυτής της ιστορικής διεργασίας προκύπτουν δύο θεμελιώδη πορίσματα: Πρώτο, η Λευκάδα αντιπροσωπεύει έναν πρώιμο πυρήνα της δημογραφικής μετάβασης προς ένα πληθυσμό σύγχρονου τύπου στον Ελλαδικό χώρο. Δεύτερο, αυτό που  συμβαίνει στη Λευκάδα αποτελεί ικανοποιητικό παράδειγμα των μηχανισμών που χαρακτηρίζουν τα δημογραφικά φαινόμενα σε ολόκληρη την ελληνική επικράτεια τη συγκεκριμένη ιστορική περίοδο.

Στόχος του βιβλίου είναι να συμβάλλει στην κατανόηση αυτών των μηχανισμών μέσα από τη διεξοδική ανάλυση μιας περίπτωσης. Δεδομένου δε ότι οι δημογραφικοί μηχανισμοί εξαρτώνται από το κοινωνικό, ιστορικό και πολιτισμικό πλαίσιό τους, το εγχείρημα απολήγει στην εκπόνηση μιας ιστορικής δημογραφικής μελέτης σε σχέση με την οικονομική και κοινωνική ιστορία και την αντίστοιχη των νοοτροπιών.